ΚΡΗΤΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΣΤΙΓΜΕΣ

CRETA SHOP ΒΙΒΛΙΑ ΧΑΡΤΕΣ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

;

  ...online από το 1996!    

ΗΟΜΕ
TAYTOTHTA
ΘΕΜΑΤΑ
ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ
ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
ΣΥΝΔΡΟΜΗ
EDITORIAL
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
LINKS
DOWNLOADS
CRETA SHOP
FACEBOOK
ΕΚΔΟΣΕΙΣ MAGAZINE
ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΚΔΟΣΗ

 

 

 

 

Bookmark and Share  

 

 

ΔΙΑΚΟΣΜΗΣΗ ΚΑΙ ΓΑΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

 

Το χρονικό της απόκτησης ενός πίνακα του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου από το Δήμο Ηρακλείου

ΔΟΜΙΝΙΚΟΣ ΘΕΟΤΟΚΟΠΟΥΛΟΣ - ΕΝΑΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΟΥ ΕΛ ΓΚΡΕΚΟ ΣΤΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟ

Το Ηράκλειο έχει την σπάνια τιμή να είναι η γενέτειρα ενός από τους σημαντικότερους ζωγράφους στην ιστορία της Τέχνης, του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου. Το προνόμιο αυτό ίσως δεν το έχει σεβαστεί η κοινωνία της πόλης όπως θα έπρεπε. Μια σημαντικότατη έκθεση με πρωτοκλασάτους πίνακες του μεγάλου Κρήτα στην Βασιλική του Αγίου Μάρκου το 1990, η αγορά και έκθεση του «Τοπίου του Όρους και της Μονής Σινά» από το Ιστορικό Μουσείο Ηρακλείου και …αυτό ήταν, ξεμπερδέψαμε! Πέρυσι το καλοκαίρι όμως ο τ. Δήμαρχος Ηρακλείου Μανόλης Καρέλλης πληροφορήθηκε ότι ο γνωστός οίκος Christies του Λονδίνου είχε εντάξει στο πρόγραμμα δημοπρασιών που διοργανώνει τη «Βάπτιση του Χριστού», ένα ζωγραφικό έργο που αποδιδόταν με βεβαιότητα στον El Greco. Ενημέρωσε τον Δήμαρχο Ηρακλείου Γιάννη Κουράκη, ο οποίος αντιλήφθηκε την σημαντική δυνατότητα επανασύνδεσης της πόλης με ένα από τα επιφανέστερα παιδιά της και έβαλε σε λειτουργία τους μηχανισμούς που θα οδηγούσαν στην απόκτηση του έργου. Η τελική τιμή υπολογιζόταν γύρω στο ένα εκατομμύριο ευρό (+ΦΠΑ μη νομίζετε ότι ένας Γκρέκο εξαιρείται της φορολογίας για προστιθέμενη αξία!). Σε μικρό χρονικό διάστημα οι Ηρακλειώτες αγκάλιασαν την ιδέα (εκτός ίσως από ελάχιστους μικρόνοες που κινήθηκαν στη γνωστή μίζερη λογική «εδώ δεν έχουμε πεζοδρόμια, ο Γκρέκο μας μάρανε»). Δωρεές άρχισαν να συλλέγονται με διάφορους μηχανισμούς, μέχρι και δίσκος στις εκκλησίες βγήκε! Ενδεχομένως το υψηλό ποσόν να ήταν δύσκολο να μαζευτεί τελικά, όμως ο Θόδωρος και η Γιάννα Αγγελοπούλου με μια σημαντική κίνηση προσέφεραν οκτακόσιες χιλιάδες ευρό, γεγονός που επέτρεψε στον Δήμο Ηρακλείου να συμμετέχει στην δημοπρασία «εκ του ασφαλούς». Στις 8 Δεκεμβρίου του 2004 λοιπόν, συμμετέχοντας τηλεφωνικά στον πλειστηριασμό του οίκου Christies του Λονδίνου ο Δήμος Ηρακλείου απέκτησε αντί του ποσού των 1.157.800 € τον πίνακα «Η Βάπτιση του Χριστού», «έργο του ζωγράφου Δομήνικου Θεοτοκόπουλου (1541-1614) από το Χάνδακα (σημερινό Ηράκλειο) της Κρήτης» όπως αναφέρεται στον κατάλογο της δημοπρασίας. 

Ο πίνακας αυτός είχε πρόσφατα εμφανιστεί στην αγορά συνοδευόμενος από την πληροφορία ότι βρισκόταν στην κατοχή Ισπανικής οικογένειας από τα μέσα του 19ου αιώνα. Οι διαστάσεις του είναι 23,6 εκ. ύψος και 18 εκ. πλάτος. Το έργο είναι σήμερα ορθογώνιο, όμως αρχικά είχε σχήμα τόξου, καθώς αποτελούσε φύλλο τριπτύχου και επομένως έφερε παράσταση και στην άλλη πλευρά του, η οποία διαχωρίστηκε σε άγνωστη εποχή, πιθανόν κατά τον 19ο αιώνα.
Για την αυθεντικότητα του έργου συντάχθηκε, μετά από σχετικό αίτημα του Δήμου Ηρακλείου, πραγματογνωμοσύνη από γνωστούς ιστορικούς της τέχνης, ενώ θετικές γνώμες για την αυθεντικότητα του ανυπόγραφου πίνακα έχουν επίσης διατυπώσει γνωστοί μελετητές του έργου του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Το έργο μεταφέρθηκε στο Ηράκλειο και φυλάχτηκε σε ειδική θυρίδα τράπεζας. Πρόθεση του Δήμου Ηρακλείου είναι ο πίνακας να εκτεθεί στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης κοντά στο άλλο έργο του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου που βρίσκεται στην Κρήτη, το «Τοπίο του Όρους και της Μονής Σινά». Έτσι το ευρύ κοινό θα έχει τη δυνατότητα να τα δει και να τα θαυμάσει μαζί. Το «Τοπίο του Σινά» ανήκει στις μόνιμες συλλογές του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης και αποκτήθηκε μέσω πλειστηριασμού πριν από 15 χρόνια.
Προς το παρόν το έργο θα μεταφερθεί στα εργαστήρια συντήρησης έργων τέχνης του Μουσείου Μπενάκη και θα συντηρηθεί από ειδικευμένους στο έργο του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου συντηρητές. Η συντήρηση αυτή αποτελεί προσφορά του Μουσείου Μπενάκη.
Με την επιστροφή του από την Αθήνα το έργο θα εκτεθεί, ενώ παράλληλα θα έχουν δρομολογηθεί οι ενέργειες για να μεταφερθεί στην Κρήτη και να εκτεθεί μαζί με τη «Βάπτιση του Χριστού» το φύλλο τριπτύχου με την «Προσκύνηση των Ποιμένων», που σήμερα βρίσκεται στην πόλη Κίνγκστον, στο Οντάριο του Καναδά. Ο πίνακας με την «Προσκύνηση των Ποιμένων» φαίνεται να ανήκει στο ίδιο τρίπτυχο με τη «Βάπτιση του Χριστού» και να αποτελούσε το εσωτερικό αριστερό φύλλο του τριπτύχου. 

Με την ευκαιρία της παρουσίας της «Προσκύνησης των Ποιμένων» στο Ηράκλειο, ο Δήμος εξετάζει το ενδεχόμενο να οργανώσει στη βασιλική του Αγίου Μάρκου έκθεση με τα έργα του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου που βρίσκονται στην Ελλάδα. Σε αυτά τα έργα επιθυμία του Δήμου είναι να προστεθεί και το τρίπτυχο της Μόδενας, στο οποίο βρίσκεται η εικονογραφικά συγγενέστερη προς τη «Βάπτιση του Χριστού» σύνθεση του Θεοτοκόπουλου. Το τρίπτυχο της Μόδενας είχε εκτεθεί στο Ηράκλειο και στο παρελθόν με την αφορμή της έκθεσης που οργανώθηκε από το Δήμο Ηρακλείου το 1990.

Η απόκτηση της «Βάπτισης του Χριστού» ήταν μια σημαντική κίνηση του Δήμου Ηρακλείου και οι δραστηριότητες που παρουσιάστηκε ότι θα πραγματοποιηθούν, οπωσδήποτε θα φέρουν πιο κοντά τους σύγχρονους Κρητικούς με το έργο και τη μορφή του μεγάλου ζωγράφου. Ας μην ξεχνάμε ότι αυτός που η ιστορία της τέχνης συνήθως αναφέρει ως Ελ Γκρέκο, ποτέ δεν σταμάτησε να υπογράφει ως «Δομίνικος Θεοτοκόπουλος ο Κρης», κάτι που δείχνει την άρρηκτη αγάπη του για το νησί του, το νησί μας.

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΕΛΛΗΣ

(Το πλήρες άρθρο στο τεύχος νο 81 των ΣΤΙΓΜΩΝ)

Κείμενο και φωτογραφίες από αυτή την σελίδα μπορoύν να αναπαραχθούν κατόπιν συννενόησης με τον εκδότη και μόνον εάν αναφέρεται η πηγή ως: "από τις ΣΤΙΓΜΕΣ,  το Κρητικό περιοδικόμε σύνδεση στο http://stigmes.gr  

 


ΗΟΜΕ ] TAYTOTHTA ] ΘΕΜΑΤΑ ] ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ] ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ] ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ] ΣΥΝΔΡΟΜΗ ] EDITORIAL ] ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ ] LINKS ] DOWNLOADS ] CRETA SHOP ] FACEBOOK ] ΕΚΔΟΣΕΙΣ MAGAZINE ] ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ] [ ENGLISH ] [ CRETA SHOP ]

Απορίες - ερωτήσεις webmaster@stigmes.gr - ΣΤΙΓΜΕΣ © 2001-10 All rights reserved